ساخت و اعتبارسنجی مقیاس خوداثربخشی در انتخاب همسر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه خانواده، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم. ایران.

2 کارشناسی ارشد روانشناسی اسلامی، مؤسسه اخلاق و تربیت، قم. ایران.

3 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، دانشکده هدی، قم. ایران.

چکیده

هدف: موقعیت انتخاب همسر از خطیرترین مراحل زندگی انسان است. پیامدهای خوداثربخشی سازنده یا مخرب افراد در این موقعیت می‌تواند بر تمام آینده فرد اثرگذار باشد. پژوهش حاضر با هدف ساخت و اعتبارسنجی مقیاس خوداثربخشی در انتخاب همسر انجام شد.
روش پژوهش: این پژوهش به روش غیرآزمایشی از نوع همبستگی انجام شد. جامعه آماری شامل افراد حاضر در شبکه اجتماعی ایتا بود که با روش نمونه‌گیری در دسترس، تعداد ۲۲۸ نفر انتخاب و به مقیاس‌های خوداثربخشی در انتخاب همسر و خودکارآمدی در انتخاب همسر پاسخ دادند. برای تعیین اعتبار پرسشنامه از روش آلفای کرونباخ و دونیمه‌سازی و برای تعیین روایی سازه از روش همبستگی و تحلیل عاملی اکتشافی استفاده شد. داده‌ها با نرم‌افزار SPSS نسخه ۲۴ و از طریق همبستگی پیرسون، آزمون دونیمه‌سازی و تحلیل عاملی اکتشافی تجزیه و تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج نشان داد که مقیاس خوداثربخشی در انتخاب همسر دارای هفت عامل است: خوداثربخشی شناختی، خوداثربخشی ارتباطی، خودتنظیمی هیجانی، تردید در انتخاب، مواجهه جرأت‌مندانه، انتخاب هدفمند و خودتنظیمی شناختی. ضریب آلفای کرونباخ ۰.۹۵ اعتبار مناسب این مقیاس را نشان داد.
نتیجه‌گیری: براساس یافته‌ها، این مقیاس از اعتبار و روایی مناسبی برخوردار است و عوامل منسجمی را در بر می‌گیرد. از این مقیاس می‌توان برای بررسی خوداثربخشی افراد در ازدواج و همچنین در فعالیت‌های بالینی، آموزشی و پژوهشی استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Construction and Validation of a Self-Efficacy Scale in Spouse Selection

نویسندگان [English]

  • Abasali Haratiyan 1
  • Saeed Sharif Yazdi 2
  • Zahra Rahnama 3
1 Department of Family, Research Institute of Hawzeh and University, Qom, Iran.
2 Department of Islamic Psychology, Higher Education Institute of Ethics and Education, Qom, Iran.
3 Department of Psychology, Hoda University, Qom, Iran.
چکیده [English]

Objective: The situation of choosing a spouse is one of the most critical stages of human life. The consequences of constructive or destructive self-efficacy of individuals in this situation can affect the entire future of the individual. This research was conducted with the aim of constructing and validating the self-efficacy scale in spouse selection.
Method: This study was conducted using a non-experimental correlational method. The population included individuals present on the Eitaa social network, with 228 participants selected through convenience sampling. They responded to the self-efficacy in spouse selection scale. Cronbach's alpha and split-half methods were used to determine reliability, while correlation and exploratory factor analysis were employed to assess construct validity. Data were analyzed using SPSS-24 software through Pearson correlation, split-half test, and exploratory factor analysis.
Results: The results indicated that the self-efficacy scale in spouse selection comprises seven factors: cognitive self-efficacy, communicative self-efficacy, emotional self-regulation, choice hesitation, bold confrontation, purposeful choice, and cognitive self-regulation. A Cronbach's alpha of 0.95 demonstrated the scale's high reliability.
Conclusion: Based on the findings, this scale exhibits appropriate validity and reliability, yielding coherent factors. It can be effectively used to assess self-efficacy in marriage and is applicable in clinical, educational, and research contexts

کلیدواژه‌ها [English]

  • self-efficacy scale
  • self-efficacy
  • self-regulation
  • spouse selection
  • marriage
  • psychometrics
  1. * قرآن کریم (1378). مترجم: مکارم شیرازی، ناصر. قم: امیرالمؤمنین (ع).

    1. ابراهیمی، حلیمه.، خامسان، احمد.، و پاکدامن، مجید (1393). ساخت و اعتباریابی مقیاس خودکارآمدی پرهیز از سیگار. نشریه پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی، 5(3)، 95- 110.
    2. پارساکیا، کامدین.، رستمی، مهدی.، و سعادتی، سیدمیلاد (1402). روایی و پایایی مقیاس خودکارآمدی دیجیتال در نمونه ایرانی. نشریه مطالعات و تازه‌های روان‌شناختی نوجوان و جوان، 4(4)، 208- 215.
    3. تنهای رشوانلو، فرهاد.، سیفی، زهرا.، و کارشکی، حسین (1399). اعتباریابی نسخه فارسی مقیاس خودکارآمدی رانندگی آدلاید .(ADSES) نشریه رویش روان‌شناسی، 9(8)، 193- 200.
    4. حسینی، وجیهه‌سادات (1402). الگوی مفهومی خودکارآمدی براساس منابع اسلامی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد روان‌شناسی عمومی. دانشکده هدی قم.
    5. دیباج، فاطمه‌سادات (1393). تدوین الگوی بومی آموزش و مشاوره پیش از ازدواج و بررسی تأثیر آموزش بسته‌ آموزشی مبتنی بر الگو بر مهارت‌ها و خودکارآمدی انتخاب همسر. رساله دکتری. دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه اصفهان.
    6. رضایی، علی‌محمد.، رحیمی، معصومه.، واعظ‌فر، سیدسعید.، و دلاور، علی (1393). بررسی ساختار عاملی مقیاس خودکارآمدی مادران. نشریه فرهنگی-تربیتی زنان و خانواده، 9(28)، 85- 106.
    7. شکرانی، رضا.، سلیمی، وحید.، و قمرانی، امیر (1399). بررسی تطبیقی خودکارآمدی از دیدگاه قرآن و روان‌شناسی. نشریه آموزه‌های قرآنی، 32(17)، 3- 33.
    8. شیبانی، ثریا.، و کاظمیان مقدم، کبری (1400). اثربخشی آموزش مهارت ابراز وجود بر خودکارآمدی و تمایزیافتگی دختران در شرف ازدواج تحت حمایت بهزیستی. نشریه مددکاری اجتماعی، 10(3)، 37- 48.
    9. شیوندی، کامران.، آزادفارسانی، یاسر.، و ریاحی، موسی (1398). بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی فرم کوتاه مقیاس خودکارآمدی تصمیم‌گیری شغلی. نشریه اندازه‌گیری تربیتی، 9(36)، 49- 67.
    10. صادقی، منصوره‌سادات (1396). سلامت و تداوم ازدواج (الگوی بومی اسلامی). مشهد: به‌نشر.
    11. صدری دمیرچی، اسماعیل.، و رضازاده، مسعود (1399). تأثیر آموزش پیش از ازدواج در باورهای مرتبط با رابطه، خودکارآمدی و معنای زندگی. نشریه روان‌درمانی و مشاوره خانواده، 2(10)، 165- 196.
    12. عسگری، پرویز.، حیدری، علیرضا.، نادری، فرح.، مرعشیان، فاطمه.، نقی‌پور، سیما.، و ضمیری، امین (1388). راهنمای آزمون‌های روان‌شناختی. اهواز: نشر دانشگاه آزاد اسلامی واحد اهواز.
    13. نبی‌زاده، محمد (1396). بازشناسی مفهوم خودکارآمدی و تبیین ابعاد آن ازمنظر نهج‌البلاغه. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشکده مدیریت و حسابداری دانشگاه هرمزگان. بندرعباس.
    14. هراتیان، عباسعلی (1399). تدوین بسته بومی آموزش پیش از ازدواج و بررسی اثربخشی آن بر معیارها و خودکارآمدی در انتخاب همسر. رساله دکتری رشته روان‌شناسی. پژوهشگاه حوزه و دانشگاه. قم.
    15. وزیری، شهرام.، و لطفی کاشانی، فرح (1392). بررسی ساختار عاملی، پایایی و اعتبار پرسش‌نامه خودکارآمدی جنسی. نشریه اندیشه و رفتار، 29(8)، 47-

    16. Bandura A. (2006). Guide for creating self efficacy scales. In: Pajares F, Urdan T, editors. Self-efficacy beliefs of adolescents. Greenwich, CT: Information Age Publishing.
    17. Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. New York: W.H. Freeman.
    18. Betz, N. E., Klein, K., & Taylor, K. (1996). Evaluation of a short form of the Career Decision-Making Self-Efficacy Scale. Journal of Career Assessment, 4, 47-57.
    19. George, S., Clark, M., & Crotty, M. (2007). Development of the Adelaide driving self-efficacy scale. Clinical Rehabilitation, 21(1), 56- 61.
    20. Grieve, R., Witteveen, G., Tolan, A., & Jacobson, B. (2014). Development and Validation of Measure of Cognitive and Behavioral Social Selfefficacy. Personality and Individual Differences, 59(1),71- 76.
    21. Holloway, S. D., Suzuki, S., Yamamoto, Y., & Behrens, K. (2005). Parenting self-efficacy among Japanese mothers. Journal of Comparative Family Studies, 36, 61- 76.
    22. Schultz, D. P., & Schultz, S. E. (2016). Theories of personality. London: Cengage Learning.
    23. Schwarzer, R., & Jerusalem, M. (1995). Generalized self-efficacy scale. UK: nferNelson
    24. Sherer, M., Maddux, J. E., Mercandante, B., Prentice-Dunn, S., Jacobs, B., & Rogers, R. W. (1982). The Self-Efficacy Scale: Construction and validation. Psychological Reports, 51, 663-667.
    25. Ulfert-Blank, A. S., & Schmidt, I. (2022). Assessing digital self-efficacy: Review and scale development. Computers and Education, 191, Article 104626.https://doi.org/10.1016/j.compedu.2022.104626
    26. Wang, J. H., Chang, C. C., Yao, S. N., & Liang, C. (2016). The contribution of self-efficacy to the relationship between personality traits and entrepreneurial intention. Higher Education, 72(2),209-224.